วันจันทร์ที่ 10 สิงหาคม พ.ศ. 2569

Quadriceps Injury

Quadriceps Injury

Quadriceps injury พบบ่อยในนักกีฬาและ active adults ส่วนใหญ่สามารถวินิจฉัยได้จาก history + physical examination และรักษาแบบ conservative ได้สำเร็จ โดยกลุ่มโรคสำคัญได้แก่ muscle strain, contusion, tendinopathy และ quadriceps/patellar tendon tear.

1. Anatomy & biomechanics

Quadriceps ประกอบด้วย rectus femoris, vastus lateralis, vastus medialis และ vastus intermedius รวมกันเป็น quadriceps tendon เกาะที่ patella และต่อเป็น patellar tendon ไปยัง tibial tuberosity; innervation จาก femoral nerve (L2–L4). หน้าที่หลักคือ knee extension แต่ยังมีบทบาทสำคัญต่อ deceleration, landing, sprinting และ cutting.

Rectus femoris เป็นกล้ามเนื้อเดียวที่ข้ามทั้ง hip และ knee จึงทำทั้ง hip flexion + knee extension และเป็น quadriceps ที่เกิด strain บ่อยที่สุด เพราะยาวกว่า สร้างแรงได้มาก และมี type II fibers สูง.


2. Risk factors

Quadriceps strain พบบ่อยในกิจกรรมที่มี eccentric loading เช่น sprint, jump, kick, cutting และ downhill running โดย fatigue โดยเฉพาะช่วงท้ายการแข่งขันเพิ่มความเสี่ยง

ปัจจัยที่เกี่ยวข้อง ได้แก่

  • dominant leg
  • strength/flexibility asymmetry ระหว่างสองข้าง
  • quadriceps–hamstring imbalance
  • previous quadriceps injury
  • recent hamstring injury

สำหรับ quadriceps tendon rupture ปัจจัยเสี่ยงสำคัญต่างออกไป ได้แก่

  • older age
  • DM
  • obesity
  • CKD ± secondary hyperparathyroidism
  • hyperparathyroidism/metabolic bone disease
  • anabolic steroid
  • systemic/local glucocorticoid
  • fluoroquinolone
  • polyneuropathy

3. Quadriceps strain

Mechanism

มักเกิดจาก sudden forceful eccentric contraction เช่น

  • landing from jump
  • cutting
  • sprint/downhill running
  • kicking

ขณะ injury กล้ามเนื้อกำลัง lengthen โดย knee flexion + hip extension ทำให้เกิด tensile load สูงมาก.

Presentation

  • anterior thigh pain
  • pain เพิ่มเมื่อ knee flexion หรือ hip extension
  • pain with weight-bearing/ambulation
  • อาจมี pop/sudden tightness
  • severe injury swelling/ecchymosis

ตำแหน่งพบบ่อย:

1.       distal musculotendinous junction เหนือเข่า

2.       proximal rectus femoris ที่ AIIS

3.       central tendon ของ rectus femoris

Grading

  • Grade I: minimal fiber tear, no strength loss
  • Grade II: partial tear + significant pain + some strength loss ± palpable defect
  • Grade III: complete muscle tear + substantial strength loss

4. Quadriceps contusion

เกิดจาก direct blow ต่อ anterior thigh muscle/vascular injury hematoma

ตรวจพบ:

  • focal tenderness
  • palpable swollen mass
  • pain เพิ่มเมื่อ knee flexion
  • ควรวัด thigh circumference เปรียบเทียบสองข้าง

ความรุนแรงประเมินจาก active knee flexion:

Severity

Knee flexion

Findings

Mild

>90°

normal gait, localized tenderness

Moderate

45–90°

antalgic gait + swollen mass

Severe

<45°

markedly antalgic gait + large tender swelling

ภาวะแทรกซ้อนสำคัญคือ myositis ossificans (MO) และ rare anterior thigh compartment syndrome


5. Quadriceps tendinopathy

พบไม่บ่อยเท่า patellar tendinopathy และมักเกิดจาก repetitive overuse เป็นสัปดาห์–เดือน

ลักษณะ:

  • pain บริเวณ superior pole of patella / just proximal
  • pain with resisted knee extension
  • severe cases antalgic gait, limited ROM, difficulty weight-bearing

ถ้า proximal rectus femoris involved อาจเจ็บบริเวณ AIIS/anterior hip

Chronic tendinopathy อาจดำเนินไปเป็น calcific tendinopathy หรือ partial/complete tendon tear.


6. Quadriceps tendon rupture — จุดที่ห้ามพลาด

มักเกิดจาก sudden strong quadriceps contraction หรือ eccentric load เช่น landing หรือ fall backward ขณะเท้ายึดพื้น

Complete rupture

มักมี

  • sudden pop/tearing
  • acute anterior knee pain/swelling
  • palpable defect proximal to superior patella
  • สูญเสีย active knee extension
  • ทำ straight-leg raise ไม่ได้

นี่เป็น clinical clue ที่สำคัญที่สุด

ต้องแยกจาก patellar tendon rupture และ patellar fracture

Patellar position

  • Quadriceps tendon rupture patella baja
  • Patellar tendon rupture patella alta

หาก tendon rupture แบบ spontaneous/bilateral ควรหา secondary causes เช่น CKD, hyperparathyroidism, DM หรือยาที่ทำให้ tendon rupture.


7. Imaging

ส่วนใหญ่ ไม่จำเป็นต้อง imaging หาก clinical diagnosis ชัด

Musculoskeletal ultrasound

มีประโยชน์มากสำหรับ

  • ดู presence/size ของ tear
  • dynamic assessment
  • hematoma
  • tendon continuity
  • tendinopathy/neovascularization
  • early calcification/MO
  • serial monitoring healing

Plain radiograph

พิจารณาเมื่อ

  • trauma อาจมี fracture
  • suspected tendon rupture
  • night pain
  • persistent/unusual symptoms
  • suspected tumor/MO

ถ้าสงสัย extensor tendon rupture AP/lateral/sunrise knee views

MRI

ใช้เมื่อ

  • diagnosis unclear
  • US unavailable/poor quality
  • clinical course atypical
  • concern tumor
  • failure of conservative care
  • preoperative planning บางกรณี

MRI ไม่จำเป็นเสมอไป หาก clinical + US บ่ง complete tendon rupture ชัดเจน.


8. Differential diagnosis anterior thigh pain

ควรคิดถึง

  • femoral shaft stress fracture
  • patellar stress fracture
  • L2–L4 radiculopathy/referred lumbar pain
  • bone/soft-tissue tumor
  • acute anterior thigh compartment syndrome
  • meralgia paresthetica
  • femoral nerve injury

Pain out of proportion + tense thigh + pain markedly worse with passive knee flexion acute compartment syndrome จนกว่าจะพิสูจน์ว่าไม่ใช่ และต้อง immediate surgical evaluation.


9. Initial treatment — Quadriceps strain

PRICE ช่วง 24–48 ชั่วโมงแรก

Position / Rest / Ice / Compression / Elevation

  • ice ~15 min ทุก 1–2 ชั่วโมงขณะตื่น
  • elevate above heart
  • crutches หากลงน้ำหนักไม่ได้
  • เริ่ม gentle passive knee flexion ROM และ gentle stretching ถึงแค่ mild discomfort โดยเร็วถ้าทนได้
  • isometric contraction เพื่อลด muscle atrophy

NSAID ใช้ได้สำหรับ analgesia แต่ evidence benefit จำกัด; หากใช้ให้ short course โดยทั่วไป 5–7 วัน หรือใช้ acetaminophen


10. Quadriceps contusion — การรักษาที่แตกต่างและสำคัญ

นอกจาก PRICE แล้ว:

ให้ knee flexion ~120° ทันทีและพัน elastic wrap ค้าง ~24 ชั่วโมง

แนวทางนี้มี observational evidence ว่าช่วยลด healing time และ return-to-play

หลัง 24–48 ชั่วโมง เอา wrap ออกและเริ่ม pain-free ROM

อย่าใช้ aggressive massage/deep tissue manipulation ในช่วง healing เพราะอาจ aggravate injury และ hematoma

สำหรับ large hematoma ที่จำกัด ROM อาจพิจารณา US-guided aspiration โดยเฉพาะภายในสัปดาห์แรก แม้ evidence ยังจำกัด


11. Rehabilitation of quadriceps strain

Stage 1

  • gentle ROM
  • gentle stretching
  • isometric contraction

Stage 2

เป้าหมาย = pain-free ROM

  • gradual ROM progression
  • partial full weight-bearing
  • isometric/light isotonic resistance

Stage 3

เริ่มเมื่อ

  • full weight-bearing
  • full pain-free hip/knee ROM

จากนั้น:

  • progressive eccentric strengthening
  • cycling/stair-stepper low resistance
  • ค่อยๆ เพิ่ม repetitions/speed/resistance

Stage 4

เมื่อ ADL ไม่มี pain และ strength/function ใกล้ contralateral side:

  • plyometrics
  • sprint
  • cutting
  • sport-specific drills

จนสามารถทำกิจกรรมที่จำเป็นต่อกีฬาได้โดยไม่มีหรือมี minimal symptoms

ข้อควรระวังคือ athlete มักเพิ่ม volume/intensity เร็วเกินไป delayed healing/reinjury


12. Tendinopathy rehabilitation

หลักสำคัญคือ progressive loading

ช่วงแรก:

  • stretching
  • isometric strengthening

เมื่อ pain ลด:

  • controlled progressive heavy loading
  • เน้น eccentric strengthening

ตัวอย่าง:

  • leg extension
  • eccentric squat
  • step-down
  • reverse Nordic
  • reverse lunge
  • drop squat/jump

หลักฐานสำหรับ glucocorticoid, PRP, prolotherapy หรือ injection อื่น ยังไม่เพียงพอ สำหรับ routine treatment


13. Partial vs complete tendon tear

Partial tear

ส่วนใหญ่รักษา conservative ได้

significant partial tear:

  • immobilization 3–6 weeks
  • weekly follow-up
  • เมื่อ straight-leg raise ไม่เจ็บ เริ่ม gentle knee flexion
  • isometric quadriceps
  • SLR
  • gradual ROM
  • เมื่อ flexion 90° minimal pain light resisted knee extension

clinical healing คือ
full knee flexion ไม่เจ็บ + resisted knee extension ไม่เจ็บ

US ช่วยติดตาม healing ได้

Complete tendon rupture

ต้องผ่าตัด

initial ER management:

  • RICE
  • analgesia
  • immobilize knee in full extension
  • non-weight-bearing + crutches
  • urgent orthopedic referral

การ repair ภายในประมาณ 1 สัปดาห์ ให้ outcome ดีกว่าการ repair ล่าช้า.


14. Myositis ossificans

ภาวะแทรกซ้อนสำคัญของ quadriceps contusion และบางครั้งหลัง strain

พบประมาณ 9–14% ของ muscle contusions, risk สูงขึ้นตาม severity

ควรสงสัยเมื่อ 2–3 สัปดาห์หลัง injury มี

  • persistent/worsening pain
  • persistent swelling
  • ROM ลดลง
  • morning/night pain

US อาจ detect เร็วกว่า X-ray; plain film มักเริ่มเห็นใน 2–4 สัปดาห์

MO ส่วนใหญ่ mature ภายในหลายเดือนและอาจ resorb เอง; surgery rarely indicated.


15. Return to sport

ก่อน RTP ควรมี:

symmetric pain-free ROM
strength deficit 15% เทียบข้างปกติ
sport-specific functional progression ผ่าน
ไม่มี significant pain/swelling

สำหรับ contusion ควรใช้ protective thigh pad ที่ครอบคลุมกว้างกว่า lesion ตลอดฤดูกาลที่เหลือ.


16. Prevention

เนื่องจาก quadriceps strain มี recurrence สูง การป้องกันควรเน้น

  • quadriceps strength
  • quadriceps flexibility
  • ลด side-to-side strength/mobility asymmetry
  • แก้ quadriceps–hamstring imbalance
  • core stability

หลาย expert ตั้งเป้า knee flexion flexibility ประมาณ 130° และควรมี adequate hip extension เพื่อไม่เพิ่ม tension ต่อ quadriceps.


Practical ER Algorithm

Anterior thigh/knee pain after sport/trauma

1. Mechanism

  • eccentric sprint/jump/kick strain
  • direct blow contusion
  • sudden load + loss of extension tendon rupture

2. Examine

  • focal tenderness/hematoma
  • knee & hip ROM
  • resisted knee extension
  • straight-leg raise
  • palpable tendon/muscle defect
  • neurovascular exam

3. ถ้า cannot SLR / cannot actively extend knee
suspect quadriceps/patellar tendon rupture
X-ray ± POCUS
immobilize extension + NWB
urgent ortho

4. ถ้า direct blow + swollen thigh
contusion
knee flex 120° wrap × ~24 h + PRICE
monitor hematoma/MO/compartment syndrome

5. ถ้า uncomplicated strain
PRICE 24–48 h early gentle ROM/isometric progressive concentric/eccentric strengthening sport-specific progression

6. Severe progressive pain + tense thigh
acute compartment syndrome emergency surgical evaluation

Clinical pearl: ใน quadriceps injury สิ่งที่สำคัญที่สุดใน ER คือ ทดสอบ active knee extension และ straight-leg raise ทุกครั้ง เพราะ complete quadriceps tendon rupture อาจมี pain/swelling คล้าย strain หรือ contusion แต่ต้องได้รับ early surgical repair.

 

Hamstring Injury: Management, Rehabilitation, Return to Sport & Prevention

Hamstring Injury: Management, Rehabilitation, Return to Sport & Prevention

1. หลักการรักษา

Hamstring injury ครอบคลุม muscle/tendon strain, partial/complete tear และ avulsion ของ biceps femoris, semitendinosus และ semimembranosus โดยความรุนแรงของ injury เป็นตัวกำหนดแนวทางรักษาและระยะพักกีฬาเป็นหลัก

ผู้ป่วย ส่วนใหญ่รักษาแบบ conservative ได้สำเร็จด้วย rest + rehabilitation/PT แต่ high-grade rupture หรือ avulsion บางชนิดควรส่ง orthopedic/sports medicine เพื่อประเมินการผ่าตัด


2. เมื่อใดควร Consult Orthopedics?

ควรส่งประเมินเมื่อมี

  • Complete (grade III) proximal hamstring rupture
  • High-grade grade II–III distal tear
  • Hamstring avulsion ทุกกรณี
  • MRI พบ muscle/tendon retraction 2 cm แม้เกิดเพียง tendon เดียว
  • มี palpable loss of muscle tension ขณะ resisted contraction
  • displaced bony avulsion โดยเฉพาะ retraction >2 cm
  • proximal injury ที่ยังมี significant functional/performance deficit หลัง rehabilitation ประมาณ 6 เดือน
  • พิจารณาส่งหากอาการและ function ไม่ดีขึ้นหลัง appropriate conservative treatment 4–6 เดือน

MRI เป็น imaging หลักเมื่อพิจารณา surgical referral เพราะแยก complete/partial rupture และวัด tendon/muscle retraction ได้ ขณะที่ US มี sensitivity ดีใน acute phase โดยเฉพาะภายใน 2 สัปดาห์ แต่ sensitivity ลดลงภายหลัง

Proximal complete rupture: surgery หรือ conservative?

หลักฐานปัจจุบัน ไม่เด็ดขาดว่าผ่าตัดดีกว่าทุกราย

  • younger/high-demand athlete มีเหตุผลสนับสนุน surgical repair มากขึ้น
  • low-demand patient ที่ทำ ADL ได้ดี conservative treatment อาจเหมาะสม
  • งานเก่าพบ surgery ให้ strength/function และ satisfaction ดีกว่า แต่ complication สูงกว่า
  • ข้อมูลใหม่กว่า รวมถึงการศึกษาในผู้ใหญ่อายุ 30–70 ปี พบว่า nonoperative treatment อาจไม่ด้อยกว่า surgery ที่ 2 ปี และ operative group มี adverse events มากกว่า

ดังนั้นควรใช้ shared decision-making ตาม activity demand, anatomy/retraction, functional deficit และ surgical risk


3. Acute Management

ช่วง 0–2/6 วันแรก

ใช้แนวคิด

Protection + Rest + Ice + Compression + Elevation

เป้าหมายคือควบคุม bleeding, edema และ pain

  • compression wrap/sleeve ใช้ได้
  • cryotherapy ช่วยลด pain
  • observational data สนับสนุน restricted motion ประมาณ 2–6 วัน ตาม severity
  • จึงควรหลีกเลี่ยง aggressive stretching/rehabilitation ในช่วงแรก โดยเฉพาะ severe injury

Analgesia

Acetaminophen หรือ NSAID ใช้ได้

แต่ NSAID ไม่ได้แสดงชัดเจนว่าทำให้ pain, swelling, strength หรือ endurance ดีกว่า placebo และมี theoretical concern เรื่อง muscle/tendon healing

หากใช้ NSAID ควรเป็น short course โดยทั่วไป 5–7 วัน


4. Injection therapies

Glucocorticoid

ไม่แนะนำเป็น routine treatment ใน acute hamstring injury

เนื่องจาก

  • catabolic effect ต่อ skeletal muscle
  • อาจทำให้ tendon degradation
  • เพิ่มความเสี่ยง tendon rupture
  • evidence ของ benefit ไม่เพียงพอ

อาจมี exceptional use ใน elite athlete ภายใต้ experienced sports physician แต่ไม่ใช่ standard management

PRP

ยังไม่แนะนำ routine PRP

แม้บางงานรายงาน earlier return-to-sport แต่ evidence inconsistent และ heterogeneous มาก

RCT คุณภาพดีพบว่า:

  • PRP vs placebo median return-to-sport 42 วันเท่ากัน
  • reinjury 16% vs 14%
  • อีก RCT ใน professional athletes พบ PRP ไม่ได้ลด RTP หรือ reinjury เมื่อเทียบกับ intensive PT

ดังนั้นหลักฐานปัจจุบัน ยังไม่สนับสนุน PRP เป็น standard acute treatment

Modalities อื่น

  • rESWT: preliminary evidence อาจช่วยเล็กน้อย
  • therapeutic US
  • laser
  • electrical stimulation
  • massage

หลักฐานโดยรวมยังไม่เพียงพอ

หลีกเลี่ยง heat ใน 3 วันแรก เพราะอาจทำให้ rehabilitation ยาวขึ้น


5. Rehabilitation — หัวใจของการรักษา

Rehabilitation ที่ดีควรประกอบด้วย

Hamstring eccentric strengthening + trunk/core stability + proprioception + agility + multiplanar movement + progressive running

และเพิ่ม load gradually

Early phase

เริ่มด้วย low load

หลาย expert ใช้ isometric exercise ก่อน และควรหลีกเลี่ยง

  • high strain
  • dynamic loading มากเกินไป
  • aggressive eccentric loading

ในระยะแรก

จากนั้นค่อย progression ไป concentric eccentric running/sprinting sport-specific activity

พร้อมแก้ไข entire kinetic chain เช่น

  • hip abductor weakness
  • quadriceps–hamstring imbalance
  • abnormal gait
  • core/trunk weakness
  • associated ipsilateral injury

6. Eccentric exercises ที่สำคัญ

เมื่อ healing เพียงพอ สามารถใช้ Askling-type exercises:

Extender

Supine hip flexion ~90° ค่อยๆ extend knee จนก่อนเริ่มเจ็บ

3 sets × 12 reps, วันละ 2 ครั้งถ้าทำได้

Diver

ยืนขาข้างที่เจ็บ โน้มตัวไปข้างหน้าแบบ single-leg deadlift เพื่อสร้าง eccentric load

3 sets × 6 reps, วันเว้นวัน

Glider

ลงน้ำหนักที่ heel ของขาที่เจ็บ อีกขาค่อยๆ slide ไปด้านหลัง จนก่อนเกิด pain

3 sets × 4 reps ทุก 3 วัน

Systematic reviews สนับสนุนว่า rehabilitation ที่เน้น eccentric strengthening ช่วยลด time-to-return-to-sport และอาจลด reinjury; trunk stabilization และ agility training มีบทบาทลด recurrence เช่นกัน


7. Return to Sport (RTP)

ไม่ควรกำหนด RTP จากจำนวนวันเพียงอย่างเดียว เพราะ severity แตกต่างกันมาก ตั้งแต่ไม่กี่วันจนถึงหลายเดือน

Stretching-type injury มีแนวโน้ม recovery ช้ากว่า high-speed running injury โดย observational data รายงานประมาณ 31 vs 16 สัปดาห์

ปัจจัยที่สัมพันธ์กับ prolonged recovery ได้แก่

  • 1 วันกว่าจะเดินได้ตามปกติ
  • substantial ROM deficit
  • extensive/severe injury ใน MRI/US
  • stretching-type mechanism

ที่สำคัญ 25% ของ reinjury เกิดภายในสัปดาห์แรกหลัง RTP จึงมี clinician บางกลุ่มเสนอ minimum RTP ประมาณ 4 สัปดาห์ แม้ไม่ควรใช้เป็นกฎตายตัว


8. Criteria ก่อน Return to Sport

ควรใช้ functional/clinical criteria มากกว่า imaging

ก่อน full RTP ควรมี:

Near-normal knee ROM
ไม่มี focal hamstring tenderness
ไม่มี pain
Normal bilateral concentric strength
Normal bilateral eccentric strength
ไม่มี significant side-to-side strength deficit
Normal gait
Running/cutting/sport-specific movement ได้ปกติ
Sprinting at required intensity โดยไม่เจ็บ

MRI/US ก่อน RTP ทำนาย reinjury ได้ด้อยกว่า clinical assessment ใกล้เวลาที่จะกลับเล่นจริง

Askling H test

ใช้เป็น adjunct assessment ก่อนเริ่ม running:

supine straight-leg raise อย่างรวดเร็ว โดย knee fully extended

หากมี

  • pain หรือ
  • apprehension/hesitancy

ยังไม่พร้อมเริ่ม running/RTP

แต่ควรทำ H-test หลัง basic examination เช่น palpation และ strength assessment แสดงว่า injury healed ดีแล้ว


9. Prevention

หนึ่งใน intervention ที่มีหลักฐานดีที่สุดคือ

Nordic Hamstring Exercise (NHE)

เป็น eccentric hamstring strengthening

Meta-analysis 15 studies, 8459 athletes พบ NHE ลด hamstring injury ประมาณ 51% (RR 0.49)

Prevention program ควรรวม:

  • eccentric strengthening/Nordic hamstring
  • core/trunk strengthening
  • balance/proprioception
  • adequate warm-up/conditioning
  • sport-specific training
  • correction of dysfunctional movement

FIFA 11+ และ program ที่มี Nordic exercise มีหลักฐานสนับสนุนเช่นกัน


10. Complications

Reinjury — สำคัญที่สุด

อัตรา reinjury อย่างน้อยประมาณ 30% และบาง series สูงถึง 60–70%

ปัจจัยสำคัญคือ residual

  • weakness
  • ROM deficit
  • motor-control deficit
  • strength asymmetry

ซึ่งอาจคงอยู่หลายเดือนหลัง injury

Hamstring syndrome

chronic pain บริเวณ gluteal/ischial tuberosity ± sciatica-like radiation หลัง hamstring injury

Classic triad: pain with

1.       Sitting

2.       Hip flexion + knee extension / stretching

3.       Fast running

อาจเกิดจาก scar/fibrosis รอบ sciatic nerve หรือ proximal hamstring tendinopathy; MRI เป็น imaging ที่ดีที่สุด สำหรับประเมิน sciatic compression และ pathology รอบ ischial tuberosity


Practical ER / Sports Medicine Algorithm

Acute hamstring injury

1. Assess severity
focal pain/strength/ROM/ecchymosis/palpable defect
neurovascular + sciatic symptoms

2. Suspect rupture/avulsion?
MRI
Orthopedic/Sports Med consult
โดยเฉพาะ complete proximal rupture, high-grade distal tear, avulsion หรือ retraction 2 cm

3. Uncomplicated strain
Protection + ice + compression + relative rest
analgesia ± short NSAID 5–7 d
หลีกเลี่ยง aggressive stretching ช่วง 2–6 วันแรก

4. Rehabilitation
low-load/isometric progressive loading
eccentric strengthening
core/trunk + kinetic chain
agility running sprinting sport-specific training

5. RTP ไม่ใช้ “เวลา” อย่างเดียว
pain/tenderness หาย + ROM ใกล้ปกติ + concentric/eccentric strength symmetric + functional/sprint testing ผ่าน

6. Secondary prevention
Nordic hamstring + eccentric strengthening + core/balance + correction of strength asymmetry

Key message: Hamstring injury ส่วนใหญ่ไม่ต้องผ่าตัด; rehabilitation โดยเฉพาะ progressive eccentric loading เป็นแกนหลัก และการตัดสิน RTP ควรอาศัย clinical function/strength มากกว่า MRI เพราะปัญหาหลักระยะยาวคือ reinjury จากการกลับเล่นก่อน strength และ neuromuscular function ฟื้นเต็มที่

 

Hamstring Injury: Risk factors, Presentation & Diagnosis

Hamstring Muscle & Tendon Injuries: Risk factors, Presentation & Diagnosis

1. Overview / Epidemiology

Hamstring injury ครอบคลุม strain, partial/complete tear และ tendon avulsion ของ biceps femoris, semitendinosus และ semimembranosus เป็นหนึ่งใน acute sports injuries ที่พบบ่อยที่สุด โดยเฉพาะกีฬาที่มี sprinting, cutting, acceleration/deceleration เช่น football/soccer และ rugby อุบัติการณ์ใน field sports ประมาณ 0.81/1000 exposure-hours (~10% ของ injuries) และ recurrence พบได้ >30% โดยมากเกิดในฤดูกาลถัดไป

2. Functional anatomy

Hamstrings ประกอบด้วย

  • Biceps femoris — long head จาก ischial tuberosity; short head จาก femoral shaft fibular head
  • Semitendinosus / semimembranosusจาก ischial tuberosity medial tibia
  • หน้าที่หลักคือ knee flexion + hip extension
  • มีบทบาทสำคัญในการ eccentric deceleration ของขาขณะ late swing phase ของการวิ่งและขณะเตะบอล จึงเป็นช่วงที่เสี่ยง injury สูง

3. Classification

Grade

Pathology

Clinical finding

I

Minor musculotendinous disruption

pain/swelling เล็กน้อย, strength ปกติหรือเสียเล็กน้อย

II

Partial tear

pain + definite strength loss

III

Complete tear

สูญเสีย muscle function + มักมี large hematoma

Traditional grading ใช้ง่ายแต่สัมพันธ์กับ treatment/prognosis ไม่ดีนัก ส่วน BAMIC ใช้ MRI แบ่ง grade 0–IV แต่หลักฐานว่าช่วยทำนาย prognosis/กำหนด rehabilitation ยังจำกัด

4. Risk factors

ปัจจัยที่สัมพันธ์ชัดที่สุดคือ previous hamstring injury และ increasing age; previous ACL injury และ calf strain ก็สัมพันธ์กับความเสี่ยงเพิ่มขึ้น

Potentially modifiable

  • inadequate warm-up
  • sudden/increased training volume
  • muscle fatigue
  • hamstring ± ankle inflexibility
  • hamstring weakness โดยเฉพาะ asymmetry หรืออ่อนกว่า quadriceps
  • anterior pelvic tilt / cross-pelvic posture
  • lumbar-pelvic weakness
  • poor sprinting/running biomechanics

ประเด็นสำคัญคือ previous injury เป็น risk factor สำคัญของ recurrence; การฟื้น strength อาจใช้เวลาหลายเดือน ดังนั้น premature return-to-play อาจมีส่วนต่อ reinjury

5. Mechanism & Clinical presentation

ผู้ป่วยมักมี sudden posterior thigh pain ขณะออกแรง อาจรู้สึก pop หรือ localized warmth

มี 2 mechanism หลัก:

High-speed/running injury

  • เกิดช่วง late swing phase
  • hamstring กำลัง eccentric contraction เพื่อ decelerate leg
  • sudden eccentric overload strain/tear
  • มักเกี่ยวข้องกับ biceps femoris long head

Stretch-type injury

  • excessive hip flexion + knee extension
  • เช่น high kick, dancing, braking/lunging
  • มักเกี่ยวกับ proximal tendon/semimembranosus
  • มีแนวโน้ม recovery นานกว่า

ใน soccer video analysis พบประมาณ 48% high-speed sprinting vs 52% stretch-related activities

ตำแหน่ง: โดยทั่วไป biceps femoris พบบ่อยที่สุด และหลาย injury เกิดบริเวณ musculotendinous junction; ประมาณ 30% อาจ involve >1 muscle

6. Physical examination

ตรวจตามหลัก MSK:

Inspection palpation ROM strength provocative testing

มองหา

  • antalgic gait
  • swelling/ecchymosis
  • muscle defect
  • atrophy
  • focal tenderness ตั้งแต่ ischial tuberosity popliteal fossa

Strength

  • concentric hamstring: knee flexion ~90°
  • eccentric: knee near extension ~15–30°
  • external rotation เน้น biceps femoris
  • internal rotation เน้น semitendinosus/semimembranosus

Modified bent-knee stretch test: supine maximal hip/knee flexion rapidly extend hip/knee; pain บริเวณ hamstring origin/ischial tuberosity สนับสนุน proximal hamstring injury.

หากมี radicular symptoms ตรวจ neurologic exam + SLR และประเมิน lumbar spine/hip ด้วย

7. Red flags for severe injury

ควรสงสัย high-grade tear/rupture หรือ avulsion เมื่อพบ

  • extensive/diffuse ecchymosis
  • marked swelling/large hematoma
  • palpable muscle defect
  • significant strength deficit
  • marked functional impairment

กรณีเหล่านี้ควรทำ advanced imaging และ orthopedic referral

8. Imaging

Ultrasound

  • inexpensive, portable
  • dynamic assessment ได้
  • มีประโยชน์มากใน acute phase และ avulsion
  • operator-dependent
  • sensitivity ลดลงเมื่อ fluid/inflammation หาย โดยเฉพาะหลัง ~2 สัปดาห์
  • ไม่แม่นพอสำหรับทำนาย return-to-play

MRI

  • ดีกว่าสำหรับ deep musculotendinous injury, tendon injury และ osseous/tendon avulsion
  • ประเมิน tendon retraction และ morphology ได้ดี สำคัญต่อ surgical planning
  • เหมาะเมื่อสงสัย severe tear/rupture
  • อย่างไรก็ตาม MRI grading/ขนาด lesion ไม่ควรใช้เพียงอย่างเดียวในการตัดสิน return-to-play; ทั้ง US และ MRI ยังทำนาย recovery time ได้ไม่แม่นยำ

X-ray: พิจารณาโดยเฉพาะ skeletally immature athlete เพื่อหา ischial tuberosity avulsion fracture

9. Differential diagnosis of posterior thigh pain

ควรนึกถึงโดยเฉพาะเมื่อ mechanism ไม่ชัด, chronic/recurrent pain หรือ examination ไม่เข้าได้กับ hamstring injury:

Proximal

  • lumbar radiculopathy
  • hamstring syndrome / sciatic nerve entrapment
  • adductor strain
  • femoral neck/shaft stress fracture
  • posterior thigh compartment syndrome
  • SI joint dysfunction
  • piriformis syndrome
  • sciatic nerve compression
  • pelvic/bone tumor

Radiculopathy มักมี low-back pain ± radiation below knee, neural tension symptoms และไม่มี focal hamstring tenderness/weakness แบบ typical strain

Distal

  • DVT — diffuse/nonfocal pain + significant swelling; Doppler US ช่วยวินิจฉัย
  • meniscal injury
  • gastrocnemius injury
  • popliteus injury

Clinical pearls

Acute posterior thigh pain during sprint/kick + focal tenderness + pain/weakness with resisted knee flexion hamstring injury highly likely.

Previous hamstring injury เป็นหนึ่งในตัวทำนาย recurrence ที่สำคัญที่สุด ดังนั้นการกลับเล่นกีฬาไม่ควรพิจารณาจาก pain resolution หรือ MRI เพียงอย่างเดียว แต่ต้องคำนึงถึง restoration of strength/function ด้วย

Extensive ecchymosis + palpable defect + major weakness think high-grade tear/avulsion MRI + orthopedic evaluation.

ER approach: Mechanism localize pain inspect ecchymosis/defect palpate origin-to-insertion ROM + resisted concentric/eccentric testing neurovascular/back/hip exam US ใน uncomplicated acute injury; MRI หากสงสัย rupture/avulsion/severe injury.

 

Hip Adductor Injury

Hip Adductor Injury

1. Overview

Adductor injury เป็นสาเหตุสำคัญของ sports-related groin pain โดยเฉพาะกีฬาที่มี sprint, acceleration/deceleration, cutting, kicking และ forced hip abduction เช่น football, futsal, hockey และ basketball กล้ามเนื้อที่บาดเจ็บบ่อยที่สุดคือ adductor longus.

กลุ่ม hip adductors ได้แก่ adductor longus/brevis/magnus, gracilis และ pectineus โดยหน้าที่นอกจาก hip adduction แล้วยังช่วยควบคุม rotation/flexion/extension และมีบทบาทสำคัญต่อ pelvic และ medial knee stability ขณะ single-leg stance.


2. Classification

ตามตำแหน่ง

  • muscular
  • musculotendinous
  • tendinous
  • insertional/enthesis
  • tendon/bony avulsion
  • proximal injury อาจเกี่ยวข้องกับ pyramidalis–anterior pubic ligament–adductor longus complex (PLAC)

ตามความรุนแรง

Grade

ลักษณะ

1

fiber tear เล็กน้อย pain แต่ strength/ROM ลดน้อยหรือไม่ลด

2

partial tear จำนวนมาก pain + swelling + ROM/strength แต่ยังไม่สูญเสีย function ทั้งหมด

3

complete disruption/avulsion loss of function

อายุช่วยบอก pattern: skeletally mature adult มักเป็น muscular/myotendinous injury; อายุ >35 ปีพบ tendinous injury มากขึ้น ส่วน adolescent ที่ physis ยังเปิดต้องคิดถึง apophyseal/bony avulsion.


3. Mechanism & Risk factors

กลไกสำคัญคือ sudden powerful contraction ขณะที่ adductor กำลัง lengthening (eccentric load) เช่น rapid change of direction, sprint, kicking, landing หรือ forced hip abduction

Risk factors ที่สำคัญ:

  • adductor weakness
  • previous adductor injury
  • hip abduction/rotation mobility
  • adductor–abductor strength imbalance
  • poor conditioning / fatigue / inadequate warm-up
  • leg-length discrepancy หรือ abnormal biomechanics
  • อายุเพิ่มขึ้น
  • ยาบางกลุ่ม เช่น glucocorticoid, fluoroquinolone, statin

โดยเฉพาะ adductor strength ต่ำ เป็นปัจจัยที่มีข้อมูลสนับสนุนค่อนข้างสำคัญ.


4. Clinical diagnosis

Acute strain

ลักษณะ classic คือ

groin/medial thigh pain + focal adductor tenderness + pain with resisted hip adduction

  • Grade 1: tenderness แต่ไม่มี palpable defect/bruising, resisted adduction เจ็บแต่แรงลดเพียงเล็กน้อย
  • Grade 2–3: มักจำ mechanism ได้ชัด ต้องหยุดเล่นทันที, antalgic/severely impaired gait, bruising ± palpable defect, adduction และ straight-leg raise อ่อนแรงชัด
  • Proximal avulsion: อาจได้ยิน/รู้สึก “pop”, proximal bruising, pubic ramus tenderness, palpable defect และ distal retracted muscle

Chronic tendinopathy: ค่อยๆ เป็นหลายสัปดาห์–เดือน ไม่มี acute event ชัด เจ็บช่วงเริ่มวิ่ง/หลัง exercise และกำเริบด้วย sprint, cutting, acceleration/deceleration

Examination ที่ควรเน้น

ตรวจทั้ง hip/groin ไม่ใช่เฉพาะ adductor:

  • gait
  • focal tenderness ตั้งแต่ pubic origin muscle distal tendon
  • palpable defect/retraction
  • passive adductor stretch
  • resisted hip adduction / adductor squeeze
  • straight-leg adduction
  • hip ROM/FADIR (Flexion, Adduction, and Internal Rotation)
  • abdominal resisted sit-up
  • iliopsoas
  • pubic symphysis
  • inguinal canal
  • abdomen/GU/back หาก diagnosis ไม่ชัด

5. Imaging

ไม่จำเป็นต้อง imaging ทุกราย — uncomplicated adductor strain มักวินิจฉัยจาก Hx + PE ได้.

Ultrasound

  • useful bedside/clinic modality
  • ระบุตำแหน่งและ extent ของ muscle/tendon injury
  • ดู hematoma, fiber disruption, complete tear/retraction
  • ใช้ติดตาม healing ได้

Plain pelvic X-ray ควรพิจารณาเมื่อ:

  • pubic symphysis/ramus bony tenderness
  • adolescent + suspected avulsion
  • สงสัย concomitant hip/bony pathology

MRI ไม่ใช่ first-line routine แต่เหมาะเมื่อ:

  • suspected avulsion
  • complex/multiple-structure injury
  • recovery ไม่เป็นไปตามคาด
  • recurrent/chronic groin pain ที่ diagnosis ยังไม่ชัด
  • ต้องการ precise grading
  • ต้อง exclude stress fracture, labral injury, AVN, osteomyelitis หรือ malignancy

6. Important Differential Diagnosis

Groin pain ไม่ควรเหมารวมเป็น adductor strain โดยเฉพาะถ้าไม่มี clear injury mechanism

Musculotendinous

  • athletic pubalgia / sports hernia
  • rectus/lower abdominal strain
  • iliopsoas pathology
  • osteitis pubis

Sports hernia มักเป็น insidious groin pain, ดีขึ้นหลัง warm-up แล้วกลับมาเมื่อ fatigue และเจ็บมากขึ้นกับ Valsalva/sit-up; adductor มักไม่ focal tender.

Bone

  • pelvic/femoral-neck stress fracture
  • avulsion fracture
  • apophysitis

Stress fracture มัก weight-bearing/hopping pain เด่น แต่ adductor palpation/resisted adduction ไม่ค่อยกระตุ้นอาการ.

Hip joint

  • FAI
  • labral tear
  • OA/chondral lesion

FADIR-provoked pain โดยไม่มี adductor tenderness/weakness ชวนคิด intra-articular pathology.

นอกจากนี้ต้องคิดถึง inguinal hernia, obturator neuropathy, lumbar radiculopathy, SI pathology, GU/abdominal/pelvic infection และ tumor ตามบริบท. Persistent non-exertional pain โดยไม่มี trauma และไม่สัมพันธ์กับ provocative maneuvers ควรพิจารณา imaging เพื่อ exclude tumor/other pathology.

เด็กอายุ 2–15 ปี + groin pain + antalgic gait โดยเฉพาะมีไข้ = red flag ต้องรีบ exclude septic arthritis, SCFE, Legg-Calvé-Perthes/AVN และควรพิจารณา orthopedic consultation.


7. Treatment

หลักสำคัญ = rehabilitation มากกว่าการ immobilize

ช่วงแรกใช้ relative rest หลีกเลี่ยง activity ที่กระตุ้น pain จากนั้น progressive loading

Rehabilitation หลักประกอบด้วย:

1.       Isometric exercise ช่วงแรกเพื่อ pain control

2.       progressive strengthening

3.       eccentric loading

4.       strengthen adductor + abdominal/core + hip + hamstring

5.       แก้ biomechanics/movement pattern

6.       progression running acceleration/deceleration cutting/turning plyometrics sport-specific drills

ระหว่าง exercise ยอมให้ discomfort ระดับประมาณ VAS 3–4/10 ได้ แต่วันรุ่งขึ้นควรไม่มีหรือมี pain เพียงเล็กน้อย; หาก next-day pain ชัดให้ลด load.

Contusion: ice + compression ในระยะแรก, severe injury อาจพัก exercise 48 ชั่วโมงหรือมากกว่าและใช้ crutches ชั่วคราว.

PRP: evidence สำหรับ adductor injury ยังจำกัดและผลการศึกษาไม่สม่ำเสมอ จึงไม่ใช่ routine treatment.

Surgery

rarely required พิจารณาหลักๆ ใน

  • complete avulsion โดยเฉพาะ proximal adductor longus
  • chronic tendinopathy ที่ไม่ตอบสนองต่อ well-designed rehabilitation หลายเดือน

ประมาณ 4% ของ adductor injuries ใน UEFA athletes ที่ต้องผ่าตัด และ systematic review ของ proximal adductor longus avulsion พบว่าทั้ง conservative และ surgery สามารถกลับสู่ระดับกิจกรรมเดิมได้ แต่กลุ่มผ่าตัดใช้เวลากลับเล่นกีฬานานกว่า.


8. Return to sport

ไม่ควรใช้ เวลาอย่างเดียว หรือ MRI grade อย่างเดียว แต่ใช้ criteria-based return

ควรทำได้โดย pain-free:

  • palpation
  • passive stretch
  • isometric/dynamic resisted adduction
  • Copenhagen adductor exercise
  • linear sprint
  • cutting/agility testing
  • sport-specific drills

Criteria-based + sport-specific testing ดูเหมาะสมกว่าการตัดสินจาก initial MRI grading เพียงอย่างเดียว.

เวลาคร่าวๆ

Injury

เริ่มเข้าสู่ return-to-sport phase

Grade 1

10–21 วัน

Grade 2

4–6 สัปดาห์

Grade 3 / avulsion

2–3 เดือนหรือมากกว่า

แต่ variation สูง และ proximal adductor longus insertion tenderness/defect สัมพันธ์กับ recovery ที่นานขึ้น.


9. Prevention

เน้น adductor strengthening โดยเฉพาะ eccentric strengthening ร่วมกับ sport-specific functional training

Copenhagen Adductor exercise เป็นหนึ่งในโปรแกรมสำคัญที่ใช้ทั้ง preseason/in-season เพื่อลด adductor injury.

หลัง return to sport แนะนำ functional groin exercises ต่อเนื่องทุกวันในช่วง 3 เดือนแรก แล้ว reassess เพื่อวางแผน prevention ระยะยาว.

Clinical pearls

Adductor injury = focal adductor tenderness + pain with resisted adduction ± weakness.

Simple Grade 1–2 clinical Dx ไม่จำเป็นต้อง MRI early progressive rehabilitation

Pubic/bony tenderness หรือ adolescent X-ray ก่อน

Severe weakness + palpable defect/retraction คิด Grade 3/avulsion US/MRI ± sports ortho

Chronic/recurrent groin pain หรือไม่ดีขึ้นตาม expected course อย่ายึด diagnosis เดิม; reassess sports hernia, osteitis pubis, hip pathology, stress fracture และ referred/non-MSK causes

และสำหรับการกลับกีฬา “pain-free function + sport-specific loading” สำคัญกว่า MRI healing appearance.