วันศุกร์ที่ 29 พฤษภาคม พ.ศ. 2569

Meconium Aspiration Syndrome (MAS): Management

Meconium Aspiration Syndrome (MAS): Management

MAS คือ respiratory distress ในทารกที่คลอดผ่าน meconium-stained amniotic fluid (MSAF) โดยอธิบายด้วยสาเหตุอื่นไม่ได้ ความรุนแรงมีตั้งแต่ mild respiratory distress จนถึง severe respiratory failure และ PPHN

Delivery room management

หลักสำคัญ

ปัจจุบัน ไม่แนะนำ routine suction
ทั้ง

  • intrapartum nasopharyngeal suction
  • routine endotracheal suction

เพราะไม่ลด incidence ของ MAS และอาจ delay resuscitation

Neonatal resuscitation

ใช้หลักการ standard neonatal resuscitation เป็นหลัก

Intervention ขึ้นกับ

  • respiratory effort
  • oxygenation
  • heart rate
  • airway obstruction

Indication ที่ควรช่วยเหลือทันที

  • gasping
  • labored breathing
  • HR <100 bpm
  • poor oxygenation

Endotracheal suction

ไม่แนะนำ routine intubation/suction

ทั้งใน

  • vigorous infant
  • nonvigorous infant

เพราะ evidence ไม่พบว่าลด

  • MAS
  • mortality
  • need for ventilation

อาจพิจารณา suction เฉพาะกรณี

nonvigorous infant ที่มี

  • suspected airway obstruction
  • PPV ineffective

Triage หลังคลอด

Asymptomatic infant

  • 5-min Apgar ≥9
  • ไม่มี respiratory distress

→ routine nursery care ได้

Symptomatic infant

  • Apgar <9
  • respiratory distress

→ NICU/SCN admission
→ observe อย่างน้อย 4–6 hr

General management

หลักการรักษา

เป็น supportive care เป็นหลัก

เป้าหมาย

  • adequate oxygenation
  • adequate ventilation
  • ลด pulmonary vascular resistance
  • ป้องกัน PPHN
  • ลด ventilator-induced lung injury (VILI)

Respiratory support

Oxygen target

เป้าหมาย

  • preductal SpO2 95–98%
  • PaO2 55–90 mmHg

หลีกเลี่ยง

  • hypoxemia → pulmonary vasoconstriction
  • hyperoxia → oxygen toxicity

Mild–moderate MAS

Noninvasive support

เริ่มจาก

  • oxygen hood
  • LFNC
  • HFNC

หากต้องใช้

  • FiO2 ≥0.5

→ พิจารณา CPAP

CPAP

ช่วยลด need for MV ได้

แต่ต้องระวัง

  • hyperinflation
  • air trapping
  • pneumothorax

Severe MAS

Indication for intubation/MV

  • worsening respiratory failure
  • severe hypoxemia
  • refractory hypercapnia
  • apnea
  • severe PPHN

ประมาณ 1/3 ของ MAS ต้องใช้ MV

Mechanical ventilation strategy

เป้าหมาย

ลด VILI พร้อม maintain gas exchange

Preferred mode

  • conventional MV แบบ volume-targeted/patient-triggered

พิจารณา HFV หาก

  • oxygenation ไม่ดี
  • refractory hypercapnia
  • severe air leak risk

Gas exchange target

Oxygenation

  • SpO2 95–98%
  • PaO2 55–90 mmHg

Permissive hypercapnia

  • target PaCO2 50–55 mmHg
  • pH 7.3–7.4

Sedation / analgesia

Indication

  • agitation
  • ventilator dyssynchrony
  • worsening hypoxemia

เพราะ agitation เพิ่ม

  • catecholamine
  • pulmonary vascular resistance
  • right-to-left shunt

ยาที่ใช้บ่อย

Morphine

  • loading 100–150 mcg/kg over 1 hr
  • infusion 10–20 mcg/kg/hr

Fentanyl

  • infusion 1–5 mcg/kg/hr

Midazolam

ใช้เสริมเมื่อ sedation ไม่พอ

Neuromuscular blockade

เช่น vecuronium

  • reserve สำหรับ severe refractory dyssynchrony เท่านั้น

Hemodynamic support

Volume expansion

ให้ IV normal saline หากมี

  • hypotension
  • poor perfusion
  • lactic acidosis

Vasopressor/inotrope

นิยมใช้ dopamine

  • 2.5–10 mcg/kg/min

โดยเฉพาะใน PPHN

Fluid management

ช่วงแรก

maintenance fluid ~65 mL/kg/day

ใช้

  • D5W initially
  • จำกัด sodium เพื่อลด pulmonary edema

Enteral feeding

delay จน respiratory status stable

Antibiotics

Symptomatic MAS

ให้ empiric antibiotics เพราะแยกจาก neonatal pneumonia/EOS ยาก

regimen ที่ใช้บ่อย

  • ampicillin +
  • gentamicin หรือ amikacin

รอ culture result

Asymptomatic MSAF

ไม่จำเป็นต้องให้ empiric antibiotics หากไม่มี EOS risk factor

RBC transfusion

ใน severe hypoxemia/PPHN

consider transfusion หาก

  • Hb <15 g/dL
    หรือ
  • Hct <40%

Additional therapies in severe MAS

1. Surfactant

Indication

severe MAS requiring intubation/MV

เพราะ meconium ทำให้ endogenous surfactant dysfunction

Benefit

  • improve oxygenation
  • reduce ECMO requirement

2. Inhaled nitric oxide (iNO)

Indication

MAS + severe PPHN

Effect

  • pulmonary vasodilation
  • improve oxygenation
  • reduce ECMO use

3. ECMO

Indication

refractory hypoxemia despite

  • MV/HFV
  • surfactant
  • iNO

ECMO ช่วยลด VILI ระหว่างรอ lung recovery

Prevention

วิธีลด MAS

  • fetal heart rate monitoring
  • early recognition fetal distress
  • amnioinfusion ใน selected cases
  • prevention of postterm pregnancy
  • induction at ≥41 wk

Outcome

Mortality

ประมาณ 1–4%

Poor prognostic factors

  • low 5-min Apgar
  • early MV requirement
  • vasopressor requirement
  • congenital anomaly

Long-term morbidity

  • neurodevelopmental impairment (~20%)
  • reactive airway disease/asthma
  • seizure
  • NEC
  • IVH

Practical clinical pearls

คิดถึง severe MAS หากมี

  • severe hypoxemia
  • pre/postductal saturation difference
  • refractory respiratory distress
  • air leak
  • hypotension

ต้องระวัง

  • PPHN
  • pneumothorax
  • ventilator-associated lung injury

หลักการสำคัญที่สุด

“oxygenation + gentle ventilation + avoid worsening pulmonary hypertension”

 

ที่
ป้ายกำกับ:

ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น

สมัครสมาชิก: ส่งความคิดเห็น (Atom)