วันจันทร์ที่ 18 พฤษภาคม พ.ศ. 2569

Ebola: Epidemiology, Transmission และ Pathogenesis

Ebola: Epidemiology, Transmission และ Pathogenesis

Classification

เชื้อ Ebola อยู่ใน family Filoviridae และ genus Orthoebolavirus

Species ที่ก่อโรคในคน

1. Ebola virus (Zaire ebolavirus)

  • Virulent ที่สุด
  • CFR ~55–88% ในหลาย outbreak

2. Sudan virus

  • CFR ~50%

3. Bundibugyo virus

  • CFR ต่ำกว่า (~30%)

4. Tai Forest virus

  • พบ human case เพียงรายเดียว และรอดชีวิต

Species ที่ยังไม่พบ severe human disease

Reston virus

  • พบใน Philippines
  • ทำ asymptomatic/mild infection ในคนได้

Bombali virus

  • พบ viral RNA ใน bats
  • ยังไม่พบ disease ในคน

Epidemiology

Reservoir

เชื่อว่า reservoir หลักคือ bats ใน Sub-Saharan Africa

Important point

  • ยัง isolate infectious Ebola virus จาก bats ได้ยาก
  • แต่พบ viral RNA และ antibody ใน bats หลายชนิด

Major outbreaks

West Africa epidemic 2014–2016

ใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์:

  • Guinea
  • Liberia
  • Sierra Leone

Scale

  • ~29,000 cases
  • 11,000 deaths

Healthcare workers

  • 881 infected
  • ~60% died

DRC outbreaks

มีหลาย outbreak ตั้งแต่ปี 1976

North Kivu outbreak 2018–2020

  • 3470 confirmed cases
  • 2287 deaths
  • CFR ~66%

Important advances

  • Ring vaccination
  • Mobile labs
  • Monoclonal antibody therapy

Uganda Sudan virus outbreaks

2022 outbreak

  • 164 cases
  • 55 deaths

Important issue

  • rVSV-EBOV vaccine ไม่ป้องกัน Sudan virus

Transmission

Animal-to-human transmission

Risk activities

  • Hunting
  • Butchering
  • Bush meat preparation
  • Contact with dead primates

Example

Gabon outbreak:

  • คน 19 คนกิน chimpanzee ที่ติดเชื้อ
  • ทุกคนป่วย severe illness

Human-to-human transmission

Main route

Direct contact กับ:

  • Blood
  • Vomit
  • Stool
  • Urine
  • Semen
  • Saliva
  • Vaginal fluid
  • Breast milk

High-risk exposures

  • Nursing care without PPE
  • Funeral rituals
  • Handling corpses
  • Healthcare exposure

Household transmission

Meta-analysis

Secondary attack rate:

  • Nursing care: ~48%
  • Household contact without nursing care: ~2%

Funeral transmission

สำคัญมากใน African outbreaks:

  • Ritual washing of corpse
  • Direct body contact

Example:

  • One funeral in Guinea linked to 85 cases

Nosocomial transmission

Causes

  • Failure to recognize Ebola
  • Lack of PPE
  • Poor infection control
  • Reuse of equipment

Historic example

1976 Yambuku outbreak:

  • Reused syringes for febrile patients
  • Nearly 100 simultaneous infections

Risk through body fluids

Highest infectivity

WHO:

  • Blood
  • Feces
  • Vomitus

Viral load dynamics

  • Early illness → viral load low
  • Severe disease → may exceed 10^8 RNA copies/mL

Clinical implication

Late-stage patients contagious มากที่สุด

Sexual transmission

Semen persistence

Viral RNA persist ได้:

  • Months to years
  • Documented up to 40 months

Important epidemiologic point

บาง outbreak อาจเกิดจาก persistent virus ใน survivor:

  • Guinea 2021
  • North Kivu relapse cases

Airborne transmission

Important point

  • ยังไม่มี confirmed human airborne spread

แต่:

  • Aerosolized virus ทำให้ macaques ติดเชื้อได้

Clinical implication

AGP (aerosol-generating procedure):

  • Intubation
  • NIV
  • HFNC

ต้องใช้ airborne precautions

Pathogenesis

Initial infection

Entry routes

  • Mucous membrane
  • Broken skin
  • Parenteral exposure

First infected cells

หลักคือ:

  • Macrophages
  • Dendritic cells

Dissemination

Mechanism

1.       Viral replication in macrophages

2.       Necrosis

3.       Massive viremia

4.       Spread to:

o   Liver

o   Spleen

o   Lymph nodes

o   Adrenal glands

o   Endothelium

Tissue injury

Organs affected

  • Liver necrosis
  • Splenic necrosis
  • Endothelial injury
  • Adrenal injury

Result

  • Shock
  • Capillary leak
  • Multiorgan failure

Cytokine storm

Proinflammatory mediators

  • TNF-α
  • IL-1β
  • IL-6
  • MCP-1
  • Nitric oxide

Consequences

  • Vascular leak
  • Hypotension
  • Shock
  • GI dysfunction
  • Organ failure

GI dysfunction

Severe vomiting/diarrhea

Major mechanism of death:

  • Massive fluid loss
  • Electrolyte depletion
  • Hypovolemic shock

Coagulopathy

Mechanism

Infected macrophages:

  • Produce tissue factor
  • Activate extrinsic coagulation pathway

Result

  • DIC-like syndrome
  • Platelet consumption
  • Elevated D-dimer
  • Bleeding tendency

Immune evasion

Dendritic cell dysfunction

  • Failure of antigen presentation
  • Impaired adaptive immunity

Lymphocyte apoptosis

แม้ lymphocyte ไม่ติดเชื้อโดยตรง:

  • Massive bystander apoptosis occurs

Result

  • Immune collapse
  • Failure to clear virus

Key practical points สำหรับแพทย์

  • Ebola เป็น zoonotic disease โดย bats น่าจะเป็น reservoir หลัก
  • Transmission หลักคือ direct contact กับ body fluids
  • Late-stage disease contagious มากที่สุด
  • Funeral practices และ healthcare exposure เป็น major amplifiers
  • Persistent virus ใน semen มี epidemiologic significance จริง
  • Pathogenesis หลัก = cytokine storm + vascular leak + hypovolemia + immune failure
  • Massive GI fluid loss เป็น major contributor ของ shock และ mortality
  • DIC เกิดจาก tissue factor activation โดย macrophages
  • Airborne spread ยังไม่ confirmed แต่ AGP มี theoretical risk สูง
ที่
ป้ายกำกับ:

ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น

สมัครสมาชิก: ส่งความคิดเห็น (Atom)