วันอาทิตย์ที่ 19 กรกฎาคม พ.ศ. 2569

Rodenticide Poisoning

Rodenticide Poisoning

หลักการสำคัญ

ยาเบื่อหนูไม่ใช่สารชนิดเดียว

การรักษาขึ้นกับ สารออกฤทธิ์ (active ingredient) ไม่ใช่ชื่อการค้า

ควรพยายามนำ

  • ซองยา
  • ฉลาก
  • ชื่อสารเคมี

มาด้วยทุกครั้ง


กลุ่มสารสำคัญ

กลุ่ม

พิษเด่น

Antidote

Anticoagulant (Warfarin, Superwarfarin)

เลือดออก

Vitamin K

Zinc/Aluminum phosphide

Shock, arrhythmia

ไม่มี

Bromethalin

Cerebral edema

ไม่มี

Cholecalciferol

Hypercalcemia

ไม่มี

Strychnine

Muscle spasm

ไม่มี

Organophosphate/Carbamate (เช่น Aldicarb)

Cholinergic crisis

Atropine + Pralidoxime

Thallium

Neuropathy + Alopecia

Prussian blue

Arsenic

GI + Shock + QT prolongation

Chelation

Barium carbonate

Severe hypokalemia

K replacement


Initial approach

ประเมิน

  • ABC
  • ชนิดของสาร
  • เวลาได้รับ
  • ปริมาณ
  • Intentional vs accidental

ติดต่อ Poison Center

ควรปรึกษา

  • Poison Center
  • Medical Toxicologist

โดยเฉพาะ

  • Unknown poison
  • Symptomatic patient
  • Highly toxic rodenticide

Unknown rodenticide

ถ้าไม่ทราบชนิด

ตรวจ

  • CBC
  • Electrolytes
  • Glucose
  • BUN/Cr
  • AST/ALT
  • Calcium
  • Phosphate
  • PT/INR/PTT
  • ABG/VBG
  • ECG
  • CXR/AXR

ผลตรวจที่ช่วยบอกชนิด

Finding

นึกถึง

QT prolongation

Arsenic, phosphorus, SMFA

Hypocalcemia

Phosphorus, SMFA

Hyperphosphatemia

White phosphorus

Hypokalemia

Phosphide, Barium

Elevated PT/INR

Anticoagulant

Hyperglycemia + DKA

Vacor

Radiopaque abdomen

Barium, Thallium, Arsenic


Highly toxic rodenticides

Zinc / Aluminum phosphide

Clinical

เริ่มเร็ว

ภายใน

30 นาที

อาการ

  • Vomiting
  • Severe abdominal pain
  • Hematemesis
  • Shock
  • Refractory hypotension
  • Pulmonary edema
  • Ventricular arrhythmia

Laboratory

  • Lactate
  • Hypokalemia
  • Metabolic acidosis

Management

Supportive

  • Oxygen
  • Intubation
  • Fluid
  • Vasopressor

แก้

  • K
  • Mg
  • Glucose

พิจารณา

  • High-dose insulin euglycemia therapy
  • Magnesium infusion

ไม่มี antidote


Thallium

Early

  • Abdominal pain
  • Vomiting
  • Constipation

Delayed (2 วัน–2 สัปดาห์)

  • Severe painful neuropathy
  • Cranial neuropathy
  • Ataxia
  • Delirium
  • Psychosis

Characteristic

Alopecia


Treatment

  • Prussian blue
  • Multiple-dose activated charcoal
  • Hemodialysis (selected cases)

Sodium monofluoroacetate (1080)

Clinical

  • Latent period
  • Severe lactic acidosis
  • Hypocalcemia
  • Seizure
  • Shock
  • Ventricular arrhythmia

Treatment

Supportive

  • Calcium
  • Sodium bicarbonate
  • ACLS
  • Vasopressor

ไม่มี antidote ที่ใช้ได้จริงในคลินิก


Strychnine

Clinical

เริ่ม

10–20 นาที

ลักษณะเด่น

  • Trismus
  • Risus sardonicus
  • Opisthotonus
  • Muscle spasm

ผู้ป่วย

รู้สึกตัวดี

(ต่างจาก generalized seizure)


Treatment

  • Benzodiazepine
  • Airway protection
  • ICU

White phosphorus

Clinical

Phase 1

  • Oral burn
  • Vomiting
  • Garlic odor
  • Luminescent vomitus/stool

Latent period

Phase 3

  • Liver failure
  • AKI
  • Hypocalcemia
  • Shock

Treatment

  • Irrigation
  • Keep phosphorus wet
  • Correct electrolyte
  • Supportive care

Arsenic

Clinical

  • Vomiting
  • Watery diarrhea
  • Hypotension
  • QT prolongation
  • Torsades
  • Shock

Treatment

  • Chelation
  • Supportive care

Barium carbonate

Clinical

  • Vomiting
  • Weakness
  • Paralysis
  • Ventricular arrhythmia

Hallmark

Severe hypokalemia


Treatment

  • Massive potassium replacement
  • Oral magnesium sulfate
  • Hemodialysis ถ้าดื้อการรักษา

Aldicarb

เป็น

Carbamate

อาการเหมือน

Organophosphate poisoning

  • Miosis
  • Bronchorrhea
  • Bradycardia
  • Fasciculation

รักษา

  • Atropine
  • Pralidoxime

Bromethalin

Clinical

ส่วนใหญ่ไม่มีอาการ

ถ้ารุนแรง

  • Agitation
  • Seizure
  • Coma
  • Cerebral edema

Treatment

Supportive

ไม่มี antidote


Cholecalciferol

Clinical

Hypercalcemia

  • Polyuria
  • Vomiting
  • AKI
  • Confusion

Follow-up

Calcium

ที่

0 และ 48 ชั่วโมง


Anticoagulant rodenticide (see in Anticoagulant Rodenticide poisoning)

อาการ

  • Delayed bleeding
  • Elevated PT/INR

รักษา

  • Vitamin K
  • PCC/FFP หากมีเลือดออก

Gastrointestinal decontamination

Activated charcoal

ให้เมื่อ

  • ภายใน 1 ชั่วโมง
  • Airway ปลอดภัย

Gastric lavage

พิจารณาเฉพาะ

  • Highly toxic ingestion
  • ภายใน 1 ชั่วโมง
  • Airway protected

Disposition

Admit ICU

  • Unknown highly toxic rodenticide
  • Shock
  • Arrhythmia
  • Neurologic symptoms
  • Respiratory failure
  • Significant laboratory abnormality

Observe

อย่างน้อย

  • 6 ชั่วโมง (สารพิษเฉียบพลัน)
  • 24 ชั่วโมง หากสงสัยสารที่มี delayed toxicity (เช่น thallium, sodium monofluoroacetate, fluoroacetamide)

Key Pearls

ยาเบื่อหนูมีหลายชนิด การรักษาขึ้นกับสารออกฤทธิ์ ไม่ใช่ชื่อการค้า

Phosphide (Zn/Al phosphide) refractory shock + ventricular arrhythmia + metabolic acidosis mortality สูง ไม่มี antidote

Thallium painful peripheral neuropathy + alopecia เป็นลักษณะจำเพาะ รักษาด้วย Prussian blue

Strychnine opisthotonus + risus sardonicus + ผู้ป่วยยังรู้สึกตัว

White phosphorus garlic odor, luminescent vomitus/stool, hepatotoxicity และ hypocalcemia

Barium carbonate severe hypokalemia + paralysis + ventricular arrhythmia ต้องให้ potassium ขนาดสูง

Bromethalin cerebral edema และอาการทางระบบประสาท ไม่มี antidote

Cholecalciferol hypercalcemia อาจเกิดช้า ควรติดตามระดับ calcium

Anticoagulant rodenticide เลือดออกแบบ delayed และ PT/INR สูง รักษาด้วย Vitamin K

ผู้ป่วยที่ไม่ทราบชนิดของยาเบื่อหนูหรือมีอาการรุนแรง ควรรีบปรึกษา Poison Center/Medical Toxicologist และให้การรักษาประคับประคองอย่างรวดเร็ว

 

ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น