Papillary Thyroid Carcinoma (PTC)
Papillary thyroid carcinoma (PTC) เป็นมะเร็งไทรอยด์ชนิดที่พบบ่อยที่สุด
(>80% ของ differentiated thyroid cancer) มีการพยากรณ์โรคดี โดย 5-year survival ≈98%
แต่มีความเสี่ยงต่อ lymph node metastasis และ recurrence มากกว่า follicular thyroid
carcinoma
Epidemiology
- มะเร็งไทรอยด์ชนิดที่พบบ่อยที่สุด
- Female
: Male ≈ 2.5 : 1
- พบมากช่วงอายุ 30–50 ปี
- 5-year
survival ≈98%
Risk Factors
Strong evidence
Childhood radiation exposure
เช่น
- Radiation
therapy
- Nuclear
accident
- Atomic
bomb exposure
เป็น risk factor ที่สำคัญที่สุด
Family history
เพิ่มความเสี่ยงมากขึ้นหากมี
- First-degree
relative
- Familial
thyroid cancer syndrome
เช่น
- Familial
adenomatous polyposis (FAP)
- Cowden
syndrome
- Carney
complex
- Werner
syndrome
- MEN2
Other possible factors
- Obesity
- Hepatitis
C
- Occupational/environmental
exposure
- Increased
parity
Molecular Pathogenesis
MAPK pathway activation เป็นกลไกหลัก
Mutation ที่พบบ่อย
|
Mutation |
Frequency |
|
BRAF V600E |
~60% |
|
RAS |
~15% |
|
RET/NTRK/ALK rearrangement |
~12% |
BRAF mutation
สัมพันธ์กับ
- Lymph
node metastasis
- Recurrence
- Aggressive
subtype
- Extrathyroidal
extension
Clinical Presentation
ส่วนใหญ่
Thyroid nodule
Suspicious features
- Rapid
growth
- Hard/fixed
nodule
- Hoarseness
- Vocal
cord paralysis
- Cervical
lymphadenopathy
Diagnosis
Ultrasound-guided FNA
เป็นมาตรฐาน
Histology
ลักษณะเด่น
Nuclear features
- Enlarged
overlapping nuclei
- Nuclear
clearing ("Orphan Annie eye")
- Nuclear
grooves
- Intranuclear
pseudoinclusion
พบได้บ่อย
- Psammoma
bodies
- Multifocal
disease
WHO 2022 Classification
แบ่งเป็น
Classic papillary carcinoma
พบบ่อยที่สุด
Infiltrative follicular subtype
- ไม่มี capsule
- คล้าย classic PTC
- Lymph
node metastasis มากกว่า FTC
Tall cell subtype
- ≥30%
tall cells
- BRAF
mutation บ่อย
- Aggressive
- Mortality
สูงกว่า
Other aggressive variants
- Hobnail
- Diffuse
sclerosing
- Columnar
- Solid/trabecular
- Clear
cell
- Oncocytic
(Hürthle)
High-grade differentiated thyroid carcinoma
มี
- Increased
mitosis
- Tumor
necrosis
Prognosis แย่กว่า differentiated
thyroid cancer แต่ดีกว่า anaplastic carcinoma
NIFTP
Non-invasive follicular thyroid neoplasm with
papillary-like nuclear features
เดิมเคยจัดเป็น papillary carcinoma
ปัจจุบัน
ถือเป็น
Low malignant potential neoplasm
ลักษณะ
- ไม่มี vascular invasion
- ไม่มี capsular invasion
รักษา
Lobectomy เพียงอย่างเดียว
ไม่จำเป็น
- RAI
- TSH
suppression
Pattern of Spread
Lymphatic spread (เด่น)
พบมาก
- Central
neck
- Lateral
neck
Microscopic nodal metastasis
พบได้ถึง
30–80%
Hematogenous spread
พบน้อย
Distant metastasis
2–10%
ตำแหน่ง
- Lung
- Bone
- Brain
- Liver
- Kidney
- Adrenal
Prognostic Factors
Favorable
- Age
<55 ปี
- Small
tumor
- Intrathyroidal
disease
- ไม่มี distant metastasis
Poor prognostic factors
Clinical
- อายุสูง
- Large
tumor
- Gross
extrathyroidal extension
- Distant
metastasis
Histology
- Tall
cell
- Hobnail
- High-grade
carcinoma
Molecular
- BRAF
V600E
- TERT
mutation
- BRAF
+ TERT
- TP53
mutation
Others
- 10
positive nodes
- Extranodal
extension
- Male
- Delay
surgery >1 ปี
Prognosis
ส่วนใหญ่
Excellent
Tumor <2 cm
- Mortality
ต่ำมาก
- Recurrence
ต่ำ
Tumor >4 cm
- Recurrence
สูงขึ้น
- Mortality
สูงขึ้น
Brain metastasis
Median survival
≈1 ปี
Practical Diagnostic Approach
Thyroid nodule
│
▼
Neck ultrasound
│
▼
Suspicious US features
│
▼
Ultrasound-guided FNA
│
▼
Papillary thyroid carcinoma
│
├──
Histologic subtype
├──
Tumor size
├──
Lymph node status
├──
Extrathyroidal extension
├──
Distant metastasis
└──
Molecular markers (BRAF/TERT)
│
▼
Risk stratification
(TNM + ATA recurrence risk)
Pearls
- Papillary
thyroid carcinoma เป็น differentiated thyroid cancer ที่พบบ่อยที่สุด และมีอัตราการรอดชีวิตระยะยาวสูงมาก
แต่มีแนวโน้มกระจายผ่าน ระบบน้ำเหลือง มากกว่า hematogenous
spread
- ลักษณะทางพยาธิวิทยาที่สำคัญที่สุดคือ nuclear features ได้แก่ Orphan Annie eye nuclei, nuclear grooves และ intranuclear pseudoinclusions ส่วน psammoma
bodies เป็นลักษณะที่พบร่วมได้บ่อย
- BRAF
V600E เป็น driver mutation ที่พบบ่อยที่สุด และสัมพันธ์กับการกลับเป็นซ้ำ, lymph node metastasis และพยาธิสภาพชนิดที่มีความรุนแรงมากขึ้น
- NIFTP
ไม่ถือเป็นมะเร็งชนิดรุนแรงอีกต่อไป หากไม่มี
capsular หรือ vascular invasion โดยทั่วไปการรักษาด้วย
thyroid lobectomy เพียงอย่างเดียวเพียงพอ และไม่จำเป็นต้องให้ radioiodine หรือ TSH
suppression
- ปัจจัยที่มีผลต่อการพยากรณ์โรคมากที่สุด ได้แก่
อายุ, distant metastasis, gross extrathyroidal extension, ขนาดก้อน, ชนิดทางพยาธิวิทยา และ molecular
markers เช่น TERT หรือ BRAF
ร่วมกับ TERT